ALLAH ŞƏHİDLƏRİMİZƏ RƏHMƏT EYLƏSİN!

Qədim tarixə malik olan Azərbaycan xalqı heç bir zaman şəhidlərini unutmayıb, şəhidlərimiz heç bir zaman unudulmayıb. Aradan illər, əsrlər, hətta qərinələr belə keçsə, şəhidlərimiz hər zaman hörmətlə yada salınıb, yad edilib. Elə bu gün də belədir. 1988-ci ildən ta bu günə kimi torpaqlarımız uğrunda şəhid olan gənclərimiz, igidlərimiz hər zaman hörmətlə xatırlanır, onların xatirəsi əbədiləşdirilir. Düzdür, bəzən belə ailələrin haqlı narazılığını da eşidirik. Lakin “mənim şəhidim unudulub” deyən hər bir valideynə ürəklə deyə bilərəm ki, kimliyindən asılı olmayaraq bu torpaq üçün, bu vətən üçün canından keçən hər bir igidimiz, şəhidimiz bizim canımızda, qanımadadırlar.
“Mənim şəhidim, mənim balam, mənim övladım unudulub” deyən 1994-cü ildə Ağdam uğrunda gedən döyüşlərdə şəhid olan Azər Məlikovun anası Şəkər xanım Məlikovanındır bu sözlər. Əslində ana haqlıdır, çünki indiyə kimi Azərin adını daşıyan və ya adının hallandırıldığını gördüyü bir məkan, bir yer belə yoxdur. Hətta məzun olduğu Sumqayıt şəhəri 14 saylı tam orta məktəbdə də şəhidin şəkili və ya adı yazılan lövhə yoxdur. Ananın dərdi böyükdür, aradan illər keçib, lakin yarası dünənki, bu günkü kimi qanayır. Yaxşı olar ki, bu barədə ananın özünü dinləyək:
-Oğlum Məlikov Azər Sumqayıt şəhərində dünyaya gəlib. Birinci sinifə 15 saylı məktəbdə getsə də, orta məktəbi 14 saylı tam orta məktəbdə başa vurub. Azər oxuduğu məktəbdə müəllimlərin sevimlisi, necə deyərlər, gözdə bəbəyi idi. Tərbiyəsi, mədəniyyəti, səmimiyyəti, savadı, biliyi onu məktəbdə müəllimlərə nə qədər sevdirmişdisə, həyatdə də, dostları arasında da böyük hörmətə sahib idi. Orta məktəbi bitirəndən sonra ən böyük arzusu ali məktəbə daxil olmaq idi. Elə sənədlərini də toplayıb verdi. Lakin istədiyi ali məktəbə daxil ola bilmədi. Lakin Sumqayıt şəhərində yerləşən Politexnik Texnikumuna qəbul olundu. Birinci kursu bitirən kimi vətənə borcunu yerinə yetirmək üçün hərbi xidmətə yola düşdü. O vaxtlar ölkədə Qarabağ müharibəsi gedirdi. Dəfələrlə etirazımıza baxmayaraq Azər ön cəbhəyə yola düşdü. Bəzən əlaqə saxlayardı, onda da hər şey yaxşı olacaq deyirdi. Azər vətənini, millətini sevən, dövlətinə vurğun olan bir oğlan idi. Çox böyük bir ürəyi vardı. Mən Azəri atasız böyütmüşəm. Onun yoxluğu bu gün də məni yandırır. Mən çox istəyərdim ki, oğlumun adını əbədiləşdirmək üçün əlaqədar təşkilatlar mənə köməklik etsinlər. Mən demirəm, adına küçə verilsin, məktəb verilsin, mən şox istəyərdim ki, oğlumun yaşadığı binanın qarçısına oğlumun adını daşıyan bir barelyef vurulsun. Mən bir şəhid anası kimi üzümü Sumqayıt şəhər İcra Hakimiyyətinin başçısı cənab Zakir Fərəcova tutub deyirəm: Hörmətli Zakir müəllim, mənim ürəyim illərdir qan ağlayır, düzdür, oğıum vətən yolunda gedib, vətənə hamımızın canı fəda. Mən çox istəyərdim ki, oğlumun adı əbədiləşdirilsin. Bəlkə bundan sonra mənim yaralı ürəyimin fəryadı dinə. Bəlkə ondan sonra mən rahat bir nəfəs alaram. Xahiş edirəm, oğlumun adının əbədiləşdirilməsində, yaşadığımız evin üzərində oğlumun adını daşıyan barelyefin vurulmasına razlıq verəsiniz. Mən bunun üçün sizə əvvəlcədən dərin təşəkkür və minnətdarlığımı bildirirəm.
Şəhid Azər Məlikovun bacısı Mətanət xanımın gözlərinin yaşı sel kimi axırdı. Xanım qardaşı barədə danışdıqca ürəyinin sızıltısı göz yaşlarında dinirdi. Mətanət xanım şəhid qardaşına həsr etdiyi şeiri oxuyarkən elə məni də kövrəltdi.

Necədə tez getdin aramızdan sən,
Bacın heç doymadı səndən a qardaş.
Gözəl gülüşünə, qara gözünə,
Şəklinə baxıram gendən, a qardaş.

Azər balam hanı? deyib ağlar hey anam,
Dərdinə bilmirəm, heç hardan yanam,
Bu acı gerçəyi kaş yuxu sanam,
Yoluna baxıram hərdən, a qardaş.

Anan ağlar qalıb getdiyin gündən,
Yaman nigarandı, nagaran səndən,
İndi boynu bükülüb sənin dərdindən,
Balam getdi deyib ağlayır anam.

Elə bir dərddi ki, dərmanı yoxdu,
Qəlbinə vurulan amansız oxdu,
Bir deyil, yüz deyil, dərdi lap çoxdu,
Qanlı yaş tökərək ağlayır anam.

Balasından heç doymadı,
Toyun edib oynamadı,
Gecələri heç yatmadı,
Yana-yana ağlar anam.

1988-ci ildə erməni daşnaklarının Qarabağa hücumundan sonra xalqımızın igid oğulları vətəni qorumaq üçün hərbi xidmətə yollandılar. Azər Mikayılov da vətənə borcunu ödəmək üçün Sumqayıtdan hərbi xidmətə yola düşür. Əvvəlcə Ağdərədə, sonra isə Ağdam istiqamətlərində gedən döyüşlərdə iştirak edib. Elə son döyüş yeri də Ağdamda olub. Yaralanandan sonra bir müddət Gəncə şəhərində müalicə alıb, elə sağalar-sağalmaq da yenidən cəbhəyə yola düşüb. Ağdam istiqamətlərində gedən döyüşlərdə də...
Anası Şəkər xanım bu gün də oğlunun şəkli əlində xiyabanlarda dolaşır. Elə bil bütün şəhid anaların anası kimi onlara ağı deyir, ağlayır. Ananın dərdi böyükdür, heç nəylə nə onu unutdurmaq olar, nə də dərdini azaltmaq mümkündür. Düzdür, bu dərd təkcə şəhid ailəsinin dərdi deyil, elə hamımızın dərdidir. Yenə də ən ağır dərd ananın bala dərdidir. Hər ana da övladının adının əbədiləşdirilməsini istəyir. Qoy gələcək nəsillər tanısın, bilsin ki, Qarabağ kimlərin sayəsində azad olundu.

Tahirə Həbliyeva